Ναι, καλά έχεις μυριστεί εσύ εδώ δα.. Έχω χάσει τον ειρμό μου 4 χρόνια τώρα. 4 χρόνια από τότε που η όμορφη μου, η Βανθω μου σάλπαρε με το μεγάλο της καράβι για τους νήσους fiji. Πόσο πλάκα έχει αυτό του ξεκουτιασμένο παλιοθήλυκο!
Τώρα θα μου πεις, ποια είναι η Βανθω και για που το βαλε. Aν με ξέρεις έστω και λιγο, θα γνωρίζεις το όνομα μου, Ευανθια, ένα από αυτά τα βαρύγδουπα ονόματα που σαν μικρός σε ηλικία σκιάζεσαι να κουβαλάς, αλλά σαν μεγαλώνεις τα αγαπάς και τα τιμάς για την παππουδο-ιστορια που κουβαλάνε Περήφανα πλέον λοιπόν εγώ κουβαλάω το όνομα της γυναίκας που με μεγάλωσε, και με έμαθε να αγαπάω τα μουστοκούλουρα και να θυμώνω σε όσους μου λένε να χαμηλώσω το τόνο της φωνής μου. Η Βάνθούλα ήταν η γιαγιά μου και ήταν μια ψηλή, δυνατή, και όμορφη γυναίκα από την Τρίπολη.
Αυτό το κείμενο θα περιέχει πληροφορίες συσχετισμένες με ταξίδια, και πολύ από αυτή την ανεκπλήρωτη αγάπη που εμπνέει μελωδίες και τέχνη. Θα περιέχει όμως και την πραγματική ιστορία του μακρινού ταξιδιού της Βανθούλας, οπότε αν είσαι επιρρεπής στα λύπες, καλύτερα να κουνήσεις το μαντήλι σου και φύγεις.
Η γιαγιά μου ήταν από τους πολύ λίγους ανθρώπους που επικροτούσε το άγριο πνεύμα μου, και κρυφά κρυφά που ψιθύριζε πως εγώ και εκείνη μοιάζουμε. Με προμήθευε με καλομαγειρεμένο φαγητό, μου έχωνε στη τσέπη χαρτονομίσματα, και μου έλεγε Άντε στην ευχή του θεού. Άλλωστε, αυτό δεν είναι το επίσημο χόμπυ όλων των γιαγιάδων. Απλώς η γιαγιά μου, είχε λίγη παραπανίσια μαγική σκόνη, ίσως γιατί έλειπε από εμένα. Και έτσι συμπλήρωνε η μια την άλλη. Η μεγάλη Ευανθία συμπλήρωνε τη μικρή, σαν μια μικρή ομάδα κωπηλατών.
Η γιαγιά μου έκρυβε πάντα στην τσέπη της λογής λογής ακαταλαβίστικα τσιμπράγαλα. Είχε πάντα μερικά χαρτονομίσματα μεγάλης αξίας ‘για ώρες μεγάλης ανάγκης’ που τις έπεφταν στο δρόμο, ή τα έχανε, ένα κόκκινο της φωτιάς κραγιόν, και μερικές καραμέλες, κυρίως αυτές με το περιτύλιγμα ροζ φράουλας. Ύστερα από χρόνια που τα χέρια μου συναντούσαν τους ίδιους θησαυρούς ξανά και ξανά στις ξεφτισμένες τσέπες της πολυφορεμένης της καζάκας της, ήμουν πλέον πεπεισμένη ότι η γιαγιά μου δεν κουβαλούσε τυχαία πάντα μαζί της αυτά τα αντικείμενα.
Ο παππούς μου, σαν ξύπνιος που ήταν - είχε τελειώσε γυμνάσιο βλέπεις - την έκανε μια μέρα σβέλτα σβέλτα για αυτό το ταξίδι χωρίς γυρισμό. Χωρίς δράματα και χωρίς πολλά, ο κύριος ‘Αλεκ έφυγε ένα κρυουλιάρικο απόγευμα ήσυχα, με περίσσεια μεγαλοπρέπεια και αξιοπρέπεια όπως άρμοζε στα αρχοντικά καπέλα του. Έφυγε με ένα μεγάλο και βαρύ χρυσό δαχτυλίδι που κοσμούσε το δεξί του χέρι, και μου άφησε την Βανθούλα να είμαι ο φύλακας άγγελός της. Λίγες μέρες ΄υστέρα από αυτό το συμβάν, η Βανθούλα, οξύμωρα για το ιδιαίτερα δυνατό της πνεύμα, περνούσε τα απογεύματά της βλέποντας τηλεόραση ή ρωτώντας με τι ώρα είναι. Ποτέ δεν κατάλαβα την εμμονή της με την ώρα, εκτός αν σχεδίαζε ένα επεισοδιακό ντεμπούτο. Αυτό που με μπέρδευε περισσότερο όμως ήταν η ησυχία της. Που πήγαν τα μοιρολόγια που είχε τάξει στον παππού μου «για την ώρα που θα σε χάσω Αλεκ μου.»
Περνούσαμε ένα από εκείνα τα απογεύματα παρέα με τη Βανθούλα και την χάζευα να χαζεύει έξω με δυο μάτια χαμένα, πολύ πιθανόν να αναλογιζόταν πως θα τα έβγαζε πέρα με τα μαθηματικά και θα μάθαινε να πληρώνει λογαριασμούς. Κύμματα και οι αριθμοί - ίσωσ δύο απο τους εφιάλτες της γιαγιάς μου. Τότε την είδα να ψάχνει τις τσέπες της ήσυχα αλλά και με μανία να βρει κάτι από αυτά τα ρημαδιασμενα πραγματάκια που φυλούσε στις τσέπες της για ώρα ανάγκης. Κοίταξα με την άκρη του ματιού μου τι έκανε. Το μάτι μου έπιασε κάτι γυαλιστερό. Η γιαγιά μου ξετύλιξε το αστραφτερό περιτύλιγμα, και έβαλε στο στόμα της σχεδόν απεγνωσμένα αλλά πολύ ήσυχα μια από αυτές τις ροζ φραουλιενιες καραμέλες. Η γιαγιά μου τότε άλλαξε στα μάτια μου, και από εκεινη την ψηλή και δυνατή γυναίκα, έγινε ένα κορίτσι μικρό, φόρεσε μίζερα μαύρα ρούχα, και έκατσε μόνο του και λυπημένο σε μια βαριά ξύλινη καρέκλα στην κουζίνα. Η κυρία Ευανθία, μαράζωνε και δεν υπήρχε τίποτα να κάνω. Έτρωγε μια από αυτές τις καραμέλες που φυλούσε για ώρα ανάγκης, κοιτούσε έξω, και ήλπιζε σε κάτι να της γλυκάνει αν όχι την ζωή της, τουλάχιστον εκείνο το απόγευμα - από τα πρώτα επισήμως χωρίς τον κύριο Αλέξη, που δεν έλεγε να τελειώσει. Κ ας με ρωτούσε τι 'λέει το ρολόι μου.'
Η γυναίκα αυτή, που όσο ζω θα κουβαλάω πολύ περήφανα το όνομα της, και ελπίζω και τη χάρη της, όχι πολλές μέρες ύστερα, μας άφησε για τα καλά μια Κυριακή βράδυ να βρει τον αγαπημένο της. Άλλωστε οι Κυριακές δεν φτιάχτηκαν για να ξεκουραζόμαστε παρέα με κάποιον που αγαπάμε;
Έψαχνα χρόνια να βρω λόγια να περιγράψω το τέλος αυτής της εποχής. Δεν μου ήταν εύκολο να αποδεκτό πως τα χάδια της γιαγιά μου στη πλάτη μου, η μυρωδιά των ρούχων της, και η μυστική συνταγή του κινέζικου ρυζιού της, είναι κάποιες συνήθειες που πέταξαν στα σύννεφα, αφήσαν μια εγγονή ορφανή, και τα παππούδια φύγαν παρέα να ζήσουν πάλι από τη αρχή έναν έρωτα μεγάλο. Πιστεύω πως πήγαν στους νήσους fiji. Οι νήσοι fiji έχουν μια ιδιαίτερη γοητεία, και πολύ μακριά από όλα. Αυτό το ταξίδι τους στους νήσους με χτύπησε ατσούμπαλα. Πέρασαν 3 χρόνια δίχως να είμαι ικανή να μιλάω για τους παππούδες μου χωρίς να ρουφάω τη μύτη μου. Βέβαια αυτά τα 3 χρόνια ταξίδεψα πάρα πολύ μόνη μου. Μετακόμισα στην Πορτογαλία, και από την Πορτογαλία μετακόμισα στο Βέλγιο, από το Βέλγιο πήγα στην Πολωνία, στη Γερμανία και στην Ισπανία, και μετά έφυγα για να ζήσω στο Βιετνάμ. Κάποια στιγμή θα ήθελα να σαλπάρω για την Αυστραλία.
Βέβαια, κάπου εδώ θα πρέπει να πω, πως η νέα αυτή εκδοχή της Εύας (μικρής Ευανθίας) υστέρα από ασυμμάζευτα μυξοκλάματα, και αμήχανες ματιές στο έδαφος όταν κάποιος την ρωτούσε που είναι οι παππούδες της, πατούσε επιτέλους στα ποδιά της.
Το πως η γιαγιά μου την έκανε λίγες μόνο μέρες μετά τον παππού μου, θα μπορούσε να έχει πολλές εκδοχές. Η δικιά μου βέβαια είναι η πιο εγωκεντρική, όπως αρμόζει σε μια Βανθουλα Συρου, γιατί όπως μου είχε εκμυστηρευτεί σε ένα από αυτά τα μεσημέρια στο μπαλκόνι της, της άρεσε πολύ ο κόσμος να μιλάει για εκείνη. Βλέπω τη γιαγιά μου εκείνο το Κυριακάτικο απόγευμα να φοράει σβέλτα μέσα στα χαχανητά της το αγαπημένο της κερασί ταγιέρ, και να την κάνει χωρίς κανείς μας να προλάβει να ρωτήσει πως και γιατί. Η χωρίς κανένας μας να προλάβει να την τραβήξει πίσω...Η γιαγιά μου άφησε πίσω πολλές κατσαρόλες, πολλά χρυσαφικά για όλους, και ενα μεγάλο χρυσο δαχτυλίδι για μένα. Άφησε αναμνήσεις, λευκά τραπεζομάντηλα, ερωτήσεις, ένα συνονθύλευμα χρυσής άμμου και αφρισμένου κύμματος. Και τι δεν θα έδινα να κάτσω στην άμμο, πίσω ήσυχα όπως κάνουμε όταν ξεκινάει η παράσταση στο θέατρο, και να τους χαζέψω για τελευταία φορά - έτσι όπως δειλά δειλά θα έμπαιναν στη θάλασσα χεράκι χεράκι με τον παππού μου. Μας προετοίμαζαν άραγε για τον πηγαιμό τους όλα αυτά τα καλοκαιρινά καλοκαίρια στο χωριό;
Η γιαγιά μου που λες, ήταν μεγάλος γλεντζές. Της άρεσε να τρώει με μεγάλες παρέες πάνω απο λευκα κεντητα τραπεζομαντηλα, και της αρεσε και το κρασι. Κατι μου λεει πως πηγε καπου με πολλους συνομιληκους τους, οχι βαρετα γεροντια από το ΚΑΠΙ ομως, με τους άλλους, τους ωραιους τυπους που ειχαν παει σε κρουαζιερες στο Βιετναμ, η ειχαν δουλεψει σκληρα στην Αυστραλια στα χωραφια. Ετσι η γιαγια μου εφυγε για περιπετειες. Μας βαρεθηκε εδω. Και πως να μην μας βαρεθει δηλαδη. Ο ενας χωρισε, ο αλλος παντρευτηκε, ο αλλος ανεβασε την τιμη της τοματας στην λαικη, ο αλλος χουφτωσε τη γειτονισσα. Γεια σου γιαγιακα κ απο εδω. Οχι οτι δεν σε χαιρεταω καθε μερα απο οπου και αν βρισκομαι, αλλα σιγουρα θα σου αρεσε ενας ακομα αγαπησιαρικος χαιρετισμος και σβουριχτο φιλι απο την εγγονα σου.
Λοιπον, η Ευα 31 χρονων αυτη τη στιγμη, ως εγγονη της Ευανθιας, 3 χρονια μετα απο κλαμματα και πολλα ταξιδια μονης της ψαχνοντας μια γιαγια σαν συνοδοιπορο, καθεται τωρα σαν κοτουλα που κλωθει, αναπαυτικα πανω σε εναν μεγαλο γκρι καναπε και αγναντευει την θεα στο Ανοι.
Ετσι λοιπον εγω, ως Ευα σε αυτη την ζωη, με ενα αρκετα συντομο και πρακτικο ονομα που κανει τη ζωη μου γυρω στον κοσμο ευκολη σε οποια γλωσσα και αν συστηθω, ειμαι εδω μαζι με τον Μπισκοτο, τον σκυλο, σε ενα πολυ ψηλο μοντερνο κτιριο, σε ενα πρασινο παρκο στην καρδια του Ανοι, στο Βιετναμ. Βρεθηκαμε εδω 7 μηνες πριν και εχουμε ονομασει αυτος τον χρονο gap year, αφου ειναι ενας χρονος χωρις στρες, με μπολικο μασαζ και χαμογελα. Η ζωη εδω στο Βιετναμ, ειναι ενα γιγαντιο πανεπιστημιο, απο οσα εχω επισκεφτει ή αποφοιτησει, αυτο ειναι το πιο παραγεμισμενο απο υλικο να σκεφτομαι για χρονια. Μια κουλτουρα που δεν θα παευει ποτε να με εκπλησει, αλλες φορες να με γοητευει, αλλες να με διασκεδαζει, αλλες να με κανει να νιωθω πολυ μικρη - τιποτένια - άχρηστη φερμενη απο τον δυτικο, και καλομαθημενο αυτον κοσμο.
Η ζωη μου ενα χρονο πριν δεν ειχε τιποτα να κανει με το ψηλο αυτο μοντερνο κτιριο, ουτε με τα λινα ροζ ομορφιαρικα σεντονια που λατρευω να κοιμαμαι πανω τους. 1 χρονο πριν ειχα μολις τελειωσει την διατριβη του μεταπτυχιακου μου, δουλευα κακειν κακως απο τις 6 το πρωι μεχρι τις 4 το απογευμα για μια φαρμακευτικη εταρια, ανακαλυπτα τον μαγικο κοσμο της μαριχουανα για πρωτη φορα, και ερωτευομουν παραφορα το μηλου της εριδος, και τα δαχτυλα ποδιου του Μιγκελ.
Δεν ξέρω τι κινητήρια δύναμη έχουν οι φειδωλές προτάσεις για μια γυναίκα που έχει συνηθίσει στη γεναιοδωρία της μεσογείου. Μικρές κοφτές προτάσεις του Μιγκέλ, ήταν αρκετά να ανοίξουν το πρώτο κουμπάκι της μπλούζας μου. Μια προς μια οι καλοδιαλλεγμενες και παντα αργοπορημενες προτάσεις του, εκαναν το μυαλο μου να ονειρευεται κοχυλια πανω στη πλατη του, και καλοκαιρινες νωχελικες διακοπες σε απομονωμενα ψαροχωρια της Πορτογαλιας. Δεν θα ειμασταν μονοι μας βεβαια, αλλα θα κουβεντιαζαμε στο διαλειμμα απο τον ερωτα μας με σοφους γερικους ψαραδες. Αυτες ειναι οι διακοπες που με γοητευτουν και αναζηταω απο παντα μονη μου, και κοιτα που εσυ εισαι ο ανδρας που γυριζει ντοκιμαντερ για αυτους τους ψαραδες. Εισαι ο ανδρας που αγαπαει το νερο, απομονωνεται στην αγαπημενη του παραλια για να σκεφτει, και παρατηρει τις λεπτομερειες στα χρωματιστα κουμπια ενος πουκαμισου. Και ας το ειχα αφησει καπως ανοιχτο για να παρατησεις αλλα πραγματα. Αλλα παντα θα γοητευομαι απο ανδρες που αγαπανε το νερο, και τις λεπτομερειες. Μου άρεσε που πήγαινες στη θάλασσα μόνος σου. Μου άρεσε που αγαπούσες τη συντροφιά του εαυτού σου. Θα μπορουσα να συνεχισω να κανω αυτη την απαισια δουλεια στην φαρμακευτικη εταιρια που μου ενδυναμωσε την ευαισθησια μου στο στρες και την πιεση, μονο για να ειμαι μαζι σου. Για σε ακουω να μου εξηγεις καθε ηλιθια ρύθμιση της αναλογικης μου φωτογραφικης, που εσυ διαλλεξες απο ενα παζαρι κάτω από τον καυτό ήλιο της Πορτογαλίας, και να περιμενεις να σε φιλησω για να σε ευχαριστησω.
Η ζωη αυτη, ομως κοιτα πως θα ξεκαρδιστει με τα σχεδια μου.
Ο Μιγκελ 7 μηνες υστερα, μου ραγιζει την καρδια, με ενα ακόμα λιτό μηνυμα μια Κυριακη βραδυ, λιγο πριν κοιμηθω για να σηκωθω σε λιγες ωρες για την απαισια δουλεια μου στην φαρμακευτικη εταιρια. Αυτος ο ψηλος ανδρας που μου καθαριζε το ψαρι απο τα κοκκαλα, ηξερε πολυ καλα τι δυναμη εχουν τα μακρια του δαχτυλα οταν χτενιζε τα μαλλια μου στο κρεβατι του, η αλλωτε στο καναπε του. Συνηθισμενος στα 37 του χρονια απο παραταιταμενες καλοκαιρινες εξαψεις ξενων κοριτσιων φερμενες απο ολο τον κοσμο, και που λατρευουν μακρια δαχτυλα αναμεσα στα μαλλια τους.
Υστερα απο 3 χρονια στην Πορτογαλια λοιπον, έφτασε η στιγμή που εφυγα.
Έσπασα τα μαγεια του Μιγκελ, εφυγα απο την χωρα που με ταλαιπωρησε με την καθολικη της μανια, χαιρετησα τον μεγαλο αφρισμενο ωκεανο, εβγαλα μερικες τελευταιες φωτογραφιες απο εναν γερικο σερβιτορο, πεταξα το κινητο μου στα σκουπιδια και εφυγα.
Το να φυγω απο το μερος που ειχα καλοδιαλλεξει τα παραθυρα με το ιδανικο φως για να σκουραινει οσο πρεπει τις φακιδες της μυτης μου, θεωρητικα ηθελε καποιο καλοσχεδιασμενο πλανο, αλλα η αληθεια ειναι στην δικια μου περιπτωση φανηκε διασκεδαστικα ευκολο. Κουβαλαω το σπιτι μου στη πλατη μου, σαν σαλιγκαρος. Η περιπλανηση μου τρεφει το μυαλο, με εκπαιδευει για ενας σκοπο που ακομα δεν εχω βρει, αλλα ισως και η ιδια η περιπλανηση ειναι ο ιδιος ο σκοπος, με γεμιζει απο εικονες, ρυζι στο ατμο, και αερακι.
Τι κοινό να έχει ο Μιγκέλ, ένας άνδρας μελαμψός από τον Ατλαντικό, με την όμορφη ξανθιά γιαγιά μου. Ίσως βρήκα και στους δύο τους μια νήσο. Κοκοφοίνικες, μπαχαρικά, κύματα, και δώρα - ένα σπίτι.
